Bala Kanda · Sarga 56
Bala Kanda, Sarga 56
The Book of Youth
1.56.1
एवमुक्तो वसिष्ठेन विश्वामित्रो महाबल:। आग्नेयमस्त्रमुत्क्षिप्य तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत्।।1.56.1।।
evamukto vasiṣṭhena viśvāmitro mahābala:| āgneyamastramutkṣipya tiṣṭha tiṣṭheti cābravīt
Thus said Vasishta. Mighty Viswamitra lifted up agneya astra (shaft of fire) and discharging it said, 'stay, stay'.
1.56.2
ब्रह्मदण्डं समुत्क्षिप्य कालदण्डमिवाऽपरम्। वसिष्ठो भगवान् क्रोधादिदं वचनमब्रवीत्।।1.56.2।।
brahmadaṇḍaṃ samutkṣipya kāladaṇḍamivā'param| vasiṣṭho bhagavān krodhādidaṃ vacanamabravīt
Venerable Vasishta, in fury lifted the Brahmadanda which was like another rod of death. And spoke these words:
1.56.3
क्षत्रबन्धो स्थितोस्म्येष यद्बलं तद्विदर्शय। नाशयाम्यद्य ते दर्पं शस्त्रस्य तव गाधिज।।1.56.3।।
kṣatrabandho sthitosmyeṣa yadbalaṃ tadvidarśaya| nāśayāmyadya te darpaṃ śastrasya tava gādhija
"O wicked kshatriya O son of Gadhi here I stand. Show me your strength and the pride of your arms. I will destroy them now.
1.56.4
क्व च ते क्षत्रियबलं क्व च ब्रह्मबलं महत्। पश्य ब्रह्मबलं दिव्यं मम क्षत्रियपांसन।।1.56.4।।
kva ca te kṣatriyabalaṃ kva ca brahmabalaṃ mahat| paśya brahmabalaṃ divyaṃ mama kṣatriyapāṃsana
O mean kshatriya where does your energy of a kshatriya stand in comparison with the great energy of Brahma? Behold my Brahmabala (Brahman's energy)".
1.56.5
तस्यास्त्रं गाधिपुत्रस्य घोरमाग्नेयमुद्यतम्। ब्रह्मदण्डेन तच्छान्तमग्नेर्वेग इवाम्भसा।।1.56.5।।
tasyāstraṃ gādhiputrasya ghoramāgneyamudyatam| brahmadaṇḍena tacchāntamagnervega ivāmbhasā
The Brahmadanda (released by Vasishta) put down the dreadful agneya astra released by Gadhi's son just like the force of fire is extinguished by water.
1.56.6
वारुणं चैव रौद्रं च ऐन्द्रं पाशुपतं तथा। ऐषीकं चापि चिक्षेप कुपितो गाधिनन्दन:।।1.56.6।।
vāruṇaṃ caiva raudraṃ ca aindraṃ pāśupataṃ tathā| aiṣīkaṃ cāpi cikṣepa kupito gādhinandana:
The incensed son of Gadhi employed varuna, raudra, aindra, pasupata and aishika weapons.
1.56.7
मानवं मोहनं चैव गान्धर्वं स्वापनं तथा। जृम्भणं मादनं चैव संतापनविलापने।।1.56.7।। शोषणं दारणं चैव वज्रमस्त्रं सुदुर्जयम्। ब्रह्मपाशं कालपाशं वारुणं पाशमेव च।।1.56.8।। पैनाकास्त्रं च दयितं शुष्कार्द्रे अशनी उभे। दण्डास्त्रमथ पैशाचं क्रौञ्चमस्त्रं तथैव च।।1.56.9।। धर्मचक्रं कालचक्रं विष्णुचक्रं तथैव च। वायव्यं मथनं चैव अस्त्रं हयशिरस्तथा।।1.56.10।। शक्तिद्वयं च चिक्षेप कङ्कालं मुसलं तथा। 560 वैद्याधरं महास्त्रं च कालास्त्रमथ दारुणम्।।1.56.11।। त्रिशूलमस्त्रं घोरं च कापालमथ कङ्कणम्। एतान्यस्त्राणि चिक्षेप सर्वाणि रघुनन्दन।।1.56.12।। वसिष्ठे जपतां श्रेष्ठे तदद्भुतमिवाभवत्।
mānavaṃ mohanaṃ caiva gāndharvaṃ svāpanaṃ tathā| jṛmbhaṇaṃ mādanaṃ caiva saṃtāpanavilāpane śoṣaṇaṃ dāraṇaṃ caiva vajramastraṃ sudurjayam| brahmapāśaṃ kālapāśaṃ vāruṇaṃ pāśameva ca painākāstraṃ ca dayitaṃ śuṣkārdre aśanī ubhe| daṇḍāstramatha paiśācaṃ krauñcamastraṃ tathaiva ca dharmacakraṃ kālacakraṃ viṣṇucakraṃ tathaiva ca| vāyavyaṃ mathanaṃ caiva astraṃ hayaśirastathā śaktidvayaṃ ca cikṣepa kaṅkālaṃ musalaṃ tathā| 560 vaidyādharaṃ mahāstraṃ ca kālāstramatha dāruṇam triśūlamastraṃ ghoraṃ ca kāpālamatha kaṅkaṇam| etānyastrāṇi cikṣepa sarvāṇi raghunandana vasiṣṭhe japatāṃ śreṣṭhe tadadbhutamivābhavat|
"O Descendent of Raghu Viswamitra employed weapons like manava, mohana, gandharva, swapana, jrimbhana, madana, santapana, vilapana, shoshana, darana, vajra weapons, Brahma, kala and varuna pasas, the favourite painaka, daita, shushka, ardra vajras, danda, paisacha, krauncha, weapons, dharmachakra, kalachakra, vishnuchakras, vayavya, mathana, hayasira weapons, kanakala, musala powers, vaidyadhara, kalatrishula, kapala, kankana weapons discharged against Vasishta the best of ascetics. All this became aweful.
1.56.8
मानवं मोहनं चैव गान्धर्वं स्वापनं तथा। जृम्भणं मादनं चैव संतापनविलापने।।1.56.7।। शोषणं दारणं चैव वज्रमस्त्रं सुदुर्जयम्। ब्रह्मपाशं कालपाशं वारुणं पाशमेव च।।1.56.8।। पैनाकास्त्रं च दयितं शुष्कार्द्रे अशनी उभे। दण्डास्त्रमथ पैशाचं क्रौञ्चमस्त्रं तथैव च।।1.56.9।। धर्मचक्रं कालचक्रं विष्णुचक्रं तथैव च। वायव्यं मथनं चैव अस्त्रं हयशिरस्तथा।।1.56.10।। शक्तिद्वयं च चिक्षेप कङ्कालं मुसलं तथा। 560 वैद्याधरं महास्त्रं च कालास्त्रमथ दारुणम्।।1.56.11।। त्रिशूलमस्त्रं घोरं च कापालमथ कङ्कणम्। एतान्यस्त्राणि चिक्षेप सर्वाणि रघुनन्दन।।1.56.12।। वसिष्ठे जपतां श्रेष्ठे तदद्भुतमिवाभवत्।
mānavaṃ mohanaṃ caiva gāndharvaṃ svāpanaṃ tathā| jṛmbhaṇaṃ mādanaṃ caiva saṃtāpanavilāpane śoṣaṇaṃ dāraṇaṃ caiva vajramastraṃ sudurjayam| brahmapāśaṃ kālapāśaṃ vāruṇaṃ pāśameva ca painākāstraṃ ca dayitaṃ śuṣkārdre aśanī ubhe| daṇḍāstramatha paiśācaṃ krauñcamastraṃ tathaiva ca dharmacakraṃ kālacakraṃ viṣṇucakraṃ tathaiva ca| vāyavyaṃ mathanaṃ caiva astraṃ hayaśirastathā śaktidvayaṃ ca cikṣepa kaṅkālaṃ musalaṃ tathā| 560 vaidyādharaṃ mahāstraṃ ca kālāstramatha dāruṇam triśūlamastraṃ ghoraṃ ca kāpālamatha kaṅkaṇam| etānyastrāṇi cikṣepa sarvāṇi raghunandana vasiṣṭhe japatāṃ śreṣṭhe tadadbhutamivābhavat|
"O Descendent of Raghu Viswamitra employed weapons like manava, mohana, gandharva, swapana, jrimbhana, madana, santapana, vilapana, shoshana, darana, vajra weapons, Brahma, kala and varuna pasas, the favourite painaka, daita, shushka, ardra vajras, danda, paisacha, krauncha, weapons, dharmachakra, kalachakra, vishnuchakras, vayavya, mathana, hayasira weapons, kanakala, musala powers, vaidyadhara, kalatrishula, kapala, kankana weapons discharged against Vasishta the best of ascetics. All this became aweful.
1.56.9
मानवं मोहनं चैव गान्धर्वं स्वापनं तथा। जृम्भणं मादनं चैव संतापनविलापने।।1.56.7।। शोषणं दारणं चैव वज्रमस्त्रं सुदुर्जयम्। ब्रह्मपाशं कालपाशं वारुणं पाशमेव च।।1.56.8।। पैनाकास्त्रं च दयितं शुष्कार्द्रे अशनी उभे। दण्डास्त्रमथ पैशाचं क्रौञ्चमस्त्रं तथैव च।।1.56.9।। धर्मचक्रं कालचक्रं विष्णुचक्रं तथैव च। वायव्यं मथनं चैव अस्त्रं हयशिरस्तथा।।1.56.10।। शक्तिद्वयं च चिक्षेप कङ्कालं मुसलं तथा। 560 वैद्याधरं महास्त्रं च कालास्त्रमथ दारुणम्।।1.56.11।। त्रिशूलमस्त्रं घोरं च कापालमथ कङ्कणम्। एतान्यस्त्राणि चिक्षेप सर्वाणि रघुनन्दन।।1.56.12।। वसिष्ठे जपतां श्रेष्ठे तदद्भुतमिवाभवत्।
mānavaṃ mohanaṃ caiva gāndharvaṃ svāpanaṃ tathā| jṛmbhaṇaṃ mādanaṃ caiva saṃtāpanavilāpane śoṣaṇaṃ dāraṇaṃ caiva vajramastraṃ sudurjayam| brahmapāśaṃ kālapāśaṃ vāruṇaṃ pāśameva ca painākāstraṃ ca dayitaṃ śuṣkārdre aśanī ubhe| daṇḍāstramatha paiśācaṃ krauñcamastraṃ tathaiva ca dharmacakraṃ kālacakraṃ viṣṇucakraṃ tathaiva ca| vāyavyaṃ mathanaṃ caiva astraṃ hayaśirastathā śaktidvayaṃ ca cikṣepa kaṅkālaṃ musalaṃ tathā| 560 vaidyādharaṃ mahāstraṃ ca kālāstramatha dāruṇam triśūlamastraṃ ghoraṃ ca kāpālamatha kaṅkaṇam| etānyastrāṇi cikṣepa sarvāṇi raghunandana vasiṣṭhe japatāṃ śreṣṭhe tadadbhutamivābhavat|
"O Descendent of Raghu Viswamitra employed weapons like manava, mohana, gandharva, swapana, jrimbhana, madana, santapana, vilapana, shoshana, darana, vajra weapons, Brahma, kala and varuna pasas, the favourite painaka, daita, shushka, ardra vajras, danda, paisacha, krauncha, weapons, dharmachakra, kalachakra, vishnuchakras, vayavya, mathana, hayasira weapons, kanakala, musala powers, vaidyadhara, kalatrishula, kapala, kankana weapons discharged against Vasishta the best of ascetics. All this became aweful.
1.56.10
मानवं मोहनं चैव गान्धर्वं स्वापनं तथा। जृम्भणं मादनं चैव संतापनविलापने।।1.56.7।। शोषणं दारणं चैव वज्रमस्त्रं सुदुर्जयम्। ब्रह्मपाशं कालपाशं वारुणं पाशमेव च।।1.56.8।। पैनाकास्त्रं च दयितं शुष्कार्द्रे अशनी उभे। दण्डास्त्रमथ पैशाचं क्रौञ्चमस्त्रं तथैव च।।1.56.9।। धर्मचक्रं कालचक्रं विष्णुचक्रं तथैव च। वायव्यं मथनं चैव अस्त्रं हयशिरस्तथा।।1.56.10।। शक्तिद्वयं च चिक्षेप कङ्कालं मुसलं तथा। 560 वैद्याधरं महास्त्रं च कालास्त्रमथ दारुणम्।।1.56.11।। त्रिशूलमस्त्रं घोरं च कापालमथ कङ्कणम्। एतान्यस्त्राणि चिक्षेप सर्वाणि रघुनन्दन।।1.56.12।। वसिष्ठे जपतां श्रेष्ठे तदद्भुतमिवाभवत्।
mānavaṃ mohanaṃ caiva gāndharvaṃ svāpanaṃ tathā| jṛmbhaṇaṃ mādanaṃ caiva saṃtāpanavilāpane śoṣaṇaṃ dāraṇaṃ caiva vajramastraṃ sudurjayam| brahmapāśaṃ kālapāśaṃ vāruṇaṃ pāśameva ca painākāstraṃ ca dayitaṃ śuṣkārdre aśanī ubhe| daṇḍāstramatha paiśācaṃ krauñcamastraṃ tathaiva ca dharmacakraṃ kālacakraṃ viṣṇucakraṃ tathaiva ca| vāyavyaṃ mathanaṃ caiva astraṃ hayaśirastathā śaktidvayaṃ ca cikṣepa kaṅkālaṃ musalaṃ tathā| 560 vaidyādharaṃ mahāstraṃ ca kālāstramatha dāruṇam triśūlamastraṃ ghoraṃ ca kāpālamatha kaṅkaṇam| etānyastrāṇi cikṣepa sarvāṇi raghunandana vasiṣṭhe japatāṃ śreṣṭhe tadadbhutamivābhavat|
"O Descendent of Raghu Viswamitra employed weapons like manava, mohana, gandharva, swapana, jrimbhana, madana, santapana, vilapana, shoshana, darana, vajra weapons, Brahma, kala and varuna pasas, the favourite painaka, daita, shushka, ardra vajras, danda, paisacha, krauncha, weapons, dharmachakra, kalachakra, vishnuchakras, vayavya, mathana, hayasira weapons, kanakala, musala powers, vaidyadhara, kalatrishula, kapala, kankana weapons discharged against Vasishta the best of ascetics. All this became aweful.
1.56.11
मानवं मोहनं चैव गान्धर्वं स्वापनं तथा। जृम्भणं मादनं चैव संतापनविलापने।।1.56.7।। शोषणं दारणं चैव वज्रमस्त्रं सुदुर्जयम्। ब्रह्मपाशं कालपाशं वारुणं पाशमेव च।।1.56.8।। पैनाकास्त्रं च दयितं शुष्कार्द्रे अशनी उभे। दण्डास्त्रमथ पैशाचं क्रौञ्चमस्त्रं तथैव च।।1.56.9।। धर्मचक्रं कालचक्रं विष्णुचक्रं तथैव च। वायव्यं मथनं चैव अस्त्रं हयशिरस्तथा।।1.56.10।। शक्तिद्वयं च चिक्षेप कङ्कालं मुसलं तथा। 560 वैद्याधरं महास्त्रं च कालास्त्रमथ दारुणम्।।1.56.11।। त्रिशूलमस्त्रं घोरं च कापालमथ कङ्कणम्। एतान्यस्त्राणि चिक्षेप सर्वाणि रघुनन्दन।।1.56.12।। वसिष्ठे जपतां श्रेष्ठे तदद्भुतमिवाभवत्।
mānavaṃ mohanaṃ caiva gāndharvaṃ svāpanaṃ tathā| jṛmbhaṇaṃ mādanaṃ caiva saṃtāpanavilāpane śoṣaṇaṃ dāraṇaṃ caiva vajramastraṃ sudurjayam| brahmapāśaṃ kālapāśaṃ vāruṇaṃ pāśameva ca painākāstraṃ ca dayitaṃ śuṣkārdre aśanī ubhe| daṇḍāstramatha paiśācaṃ krauñcamastraṃ tathaiva ca dharmacakraṃ kālacakraṃ viṣṇucakraṃ tathaiva ca| vāyavyaṃ mathanaṃ caiva astraṃ hayaśirastathā śaktidvayaṃ ca cikṣepa kaṅkālaṃ musalaṃ tathā| 560 vaidyādharaṃ mahāstraṃ ca kālāstramatha dāruṇam triśūlamastraṃ ghoraṃ ca kāpālamatha kaṅkaṇam| etānyastrāṇi cikṣepa sarvāṇi raghunandana vasiṣṭhe japatāṃ śreṣṭhe tadadbhutamivābhavat|
"O Descendent of Raghu Viswamitra employed weapons like manava, mohana, gandharva, swapana, jrimbhana, madana, santapana, vilapana, shoshana, darana, vajra weapons, Brahma, kala and varuna pasas, the favourite painaka, daita, shushka, ardra vajras, danda, paisacha, krauncha, weapons, dharmachakra, kalachakra, vishnuchakras, vayavya, mathana, hayasira weapons, kanakala, musala powers, vaidyadhara, kalatrishula, kapala, kankana weapons discharged against Vasishta the best of ascetics. All this became aweful.
1.56.12
मानवं मोहनं चैव गान्धर्वं स्वापनं तथा। जृम्भणं मादनं चैव संतापनविलापने।।1.56.7।। शोषणं दारणं चैव वज्रमस्त्रं सुदुर्जयम्। ब्रह्मपाशं कालपाशं वारुणं पाशमेव च।।1.56.8।। पैनाकास्त्रं च दयितं शुष्कार्द्रे अशनी उभे। दण्डास्त्रमथ पैशाचं क्रौञ्चमस्त्रं तथैव च।।1.56.9।। धर्मचक्रं कालचक्रं विष्णुचक्रं तथैव च। वायव्यं मथनं चैव अस्त्रं हयशिरस्तथा।।1.56.10।। शक्तिद्वयं च चिक्षेप कङ्कालं मुसलं तथा। 560 वैद्याधरं महास्त्रं च कालास्त्रमथ दारुणम्।।1.56.11।। त्रिशूलमस्त्रं घोरं च कापालमथ कङ्कणम्। एतान्यस्त्राणि चिक्षेप सर्वाणि रघुनन्दन।।1.56.12।। वसिष्ठे जपतां श्रेष्ठे तदद्भुतमिवाभवत्।
mānavaṃ mohanaṃ caiva gāndharvaṃ svāpanaṃ tathā| jṛmbhaṇaṃ mādanaṃ caiva saṃtāpanavilāpane śoṣaṇaṃ dāraṇaṃ caiva vajramastraṃ sudurjayam| brahmapāśaṃ kālapāśaṃ vāruṇaṃ pāśameva ca painākāstraṃ ca dayitaṃ śuṣkārdre aśanī ubhe| daṇḍāstramatha paiśācaṃ krauñcamastraṃ tathaiva ca dharmacakraṃ kālacakraṃ viṣṇucakraṃ tathaiva ca| vāyavyaṃ mathanaṃ caiva astraṃ hayaśirastathā śaktidvayaṃ ca cikṣepa kaṅkālaṃ musalaṃ tathā| 560 vaidyādharaṃ mahāstraṃ ca kālāstramatha dāruṇam triśūlamastraṃ ghoraṃ ca kāpālamatha kaṅkaṇam| etānyastrāṇi cikṣepa sarvāṇi raghunandana vasiṣṭhe japatāṃ śreṣṭhe tadadbhutamivābhavat|
"O Descendent of Raghu Viswamitra employed weapons like manava, mohana, gandharva, swapana, jrimbhana, madana, santapana, vilapana, shoshana, darana, vajra weapons, Brahma, kala and varuna pasas, the favourite painaka, daita, shushka, ardra vajras, danda, paisacha, krauncha, weapons, dharmachakra, kalachakra, vishnuchakras, vayavya, mathana, hayasira weapons, kanakala, musala powers, vaidyadhara, kalatrishula, kapala, kankana weapons discharged against Vasishta the best of ascetics. All this became aweful.
1.56.13
तानि सर्वाणि दण्डेन ग्रसते ब्रह्मणस्सुत:।।1.56.13।। तेषु शान्तेषु ब्रह्मास्त्रं क्षिप्तवान् गाधिनन्दन:।
tāni sarvāṇi daṇḍena grasate brahmaṇassuta: teṣu śānteṣu brahmāstraṃ kṣiptavān gādhinandana:|
Vasishta son of Brahma, swallowed all those weapons with his staff. When those weapons were humbled, son of Gadhi employed Brahmastra.
1.56.14
तदस्त्रमुद्यतं दृष्ट्वा देवास्साग्निपुरोगमा:।।1.56.14।। देवर्षयश्च सम्भ्रान्तागन्धर्वास्समहोरगा:। त्रैलोक्यमासीत्सन्तप्तं ब्रह्मास्त्रे समुदीरिते।।1.56.15।
tadastramudyataṃ dṛṣṭvā devāssāgnipurogamā: devarṣayaśca sambhrāntāgandharvāssamahoragā:| trailokyamāsītsantaptaṃ brahmāstre samudīrite||1.56.15|
All the devatas, with Agni in the forefront, divine rishis, great uragas and gandharvas were agitated seeing the Brahmastra raised. When Brahmastra was discharged, the three worlds became distressed.
1.56.15
तदस्त्रमुद्यतं दृष्ट्वा देवास्साग्निपुरोगमा:।।1.56.14।। देवर्षयश्च सम्भ्रान्तागन्धर्वास्समहोरगा:। त्रैलोक्यमासीत्सन्तप्तं ब्रह्मास्त्रे समुदीरिते।।1.56.15।
tadastramudyataṃ dṛṣṭvā devāssāgnipurogamā: devarṣayaśca sambhrāntāgandharvāssamahoragā:| trailokyamāsītsantaptaṃ brahmāstre samudīrite||1.56.15|
All the devatas, with Agni in the forefront, divine rishis, great uragas and gandharvas were agitated seeing the Brahmastra raised. When Brahmastra was discharged, the three worlds became distressed.
1.56.16
तदप्यस्त्रं महाघोरं ब्रह्मं ब्राह्मेण तेजसा । वसिष्ठो ग्रसते सर्वं ब्रह्मदण्डेन राघव।।1.56.16।।
tadapyastraṃ mahāghoraṃ brahmaṃ brāhmeṇa tejasā | vasiṣṭho grasate sarvaṃ brahmadaṇḍena rāghava
O Descendant of Raghu Vasishta who possessed the energy of Brahma swallowed that very dreadful Brahmastra entirely with the help of Brahmadanda.
1.56.17
ब्रह्मास्त्रं ग्रसमानस्य वसिष्ठस्य महात्मन:। त्रैलोक्यमोहनं रौद्रं रूपमासीत्सुदारुणम्।।1.56.17।।
brahmāstraṃ grasamānasya vasiṣṭhasya mahātmana:| trailokyamohanaṃ raudraṃ rūpamāsītsudāruṇam
While swallowing Brahmastra the great Vasishta looked fierce and terrible causing the three worlds to faint.
1.56.18
रोमकूपेषु सर्वेषु वसिष्ठस्य महात्मन:। मरीच्य इव निष्पेतुरग्नेर्धूमाकुलार्चिष:।।1.56.18।।
romakūpeṣu sarveṣu vasiṣṭhasya mahātmana:| marīcya iva niṣpeturagnerdhūmākulārciṣa:
From every pore of the great Vasishta's body flames resembling rays of light with smoke emerged.
1.56.19
प्राज्वलद्ब्रह्मदण्डश्च वसिष्ठस्य करोद्यत:। विधूम इव कालाग्निर्यमदण्ड इवापर:।।1.56.19।।
prājvaladbrahmadaṇḍaśca vasiṣṭhasya karodyata:| vidhūma iva kālāgniryamadaṇḍa ivāpara:
The staff of Brahma in Vasishta's hand, resembling smokeless fire at the end of the dissolution of the worlds inflamed like another rod of death.
1.56.20
ततोऽस्तुवन् मुनिगणा वसिष्ठं जपतां वरम्। अमोघं ते बलं ब्रह्मन् तेजो धारय तेजसा।।1.56.20।।
tato'stuvan munigaṇā vasiṣṭhaṃ japatāṃ varam| amoghaṃ te balaṃ brahman tejo dhāraya tejasā
Then hosts of saints praised Vasishta, the best among sages, saying "O Brahmin, your energy is infallible, hold your energy by your enegy".
1.56.21
निगृहीतस्त्वया ब्रह्मन् विश्वामित्रो महातपा:। प्रसीद जपतां श्रेष्ठ लोकास्सन्तु गतव्यथा:।।1.56.21।।
nigṛhītastvayā brahman viśvāmitro mahātapā:| prasīda japatāṃ śreṣṭha lokāssantu gatavyathā:
'O Brahman great ascetic Viswamitra was controlled by you. O Best of ascetics be pleased and let the worlds be delivered from distress'.
1.56.22
एवमुक्तो महातेजाश्शमं चक्रे महातपा:। विश्वामित्रोऽपि निकृतो विनिश्वस्येदमब्रवीत्।।1.56.22।।
evamukto mahātejāśśamaṃ cakre mahātapā:| viśvāmitro'pi nikṛto viniśvasyedamabravīt
At this, Vasishta the most brilliant ascetic became quiet. The humiliated Viswamitra heaved a sigh and spoke these words:
1.56.23
धिग्बलं क्षत्रियबलं ब्रह्मतेजो बलं बलम्। एकेन ब्रह्मदण्डेन सर्वास्त्राणि हतानि मे।।1.56.23।।
dhigbalaṃ kṣatriyabalaṃ brahmatejo balaṃ balam| ekena brahmadaṇḍena sarvāstrāṇi hatāni me
Shame Where is the might of a kshatriya? The energy of a brahmin is the real energy. The staff of Brahma has singly destroyed all my weapons".
1.56.24
तदेतत्समवेक्ष्याहं प्रसन्नेन्द्रियमानस:। तपो महत्समास्थास्ये यद्वै ब्रह्मत्वकारणम्।।1.56.24।।
tadetatsamavekṣyāhaṃ prasannendriyamānasa:| tapo mahatsamāsthāsye yadvai brahmatvakāraṇam
"Now I have realised the reason. With clear mind and senses, I shall undertake intense penance which will earn me brahminhood". इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे षट्पञ्चाशस्सर्ग:।। Thus ends the fiftysixth sarga of Balakanda of the holy Ramayana the first epic composed by sage Valmiki.